Катарда араб-ислам төтенше саммиті өтті
Катарда араб және мұсылман елдерінің сыртқы істер министрлері Дохада Израильдің Хамастың жоғары лауазымды шенеуніктеріне жасаған соққысына ықтимал келісілген әрекетті талқылау үшін жиналды. «Біз бауырлас араб, ислам және халықаралық қауымдастықтың дос елдерінің Израильдің айуандық шабуылын айыптаудағы ынтымақтастығын жоғары бағалаймыз», — деді шейх Мұхаммед бин Абдулрахман Әл Тани жексенбі күні.
Саммит қарсаңында Әл Тани Нью-Йоркте президент Дональд Трамппен де кездесті. Ол Ақ үй басшысына Доханың Израиль мен Хамас арасындағы соғысты тоқтату үшін Мысыр және АҚШ-пен жұмыс істеуге міндеттеме беретініне сендірді. Дегенмен, ол алты адамның – бес ХАМАС мүшесі мен Катардың бір қауіпсіздік қызметкерінің өліміне әкелген израильдік соққының «медиация принципіне жасалған шабуыл» екенін айтты. «Бұл шабуылды тек мемлекеттік лаңкестік деп сипаттауға болады, қазіргі экстремистік Израиль үкіметінің халықаралық құқықты бұзатын тәсілі», — деді министр.
Әл-Тани Израильдің Таяу Шығыстағы шабуылдарының салдарын жоюдың уақыты келгенін баса айтты. «Халықаралық қоғамдастық екі жақты стандарттарды қолдануды доғарып, Израильді жасаған барлық қылмыстары үшін жазалайтын уақыт келді», — деді ол кейінірек Катар үкіметі жариялаған жабық отырыстың бейнежазбасында.
Жексенбі күні БАҚ таратқан қарар жобасынан үзіндіге сәйкес, саммитке қатысушылар «Израильдің Катарға жасаған аяусыз шабуылы және Израильдің жаулық әрекеттерін, соның ішінде геноцид, этникалық тазалау, ашаршылық, қоршау, отаршылдық әрекеттер мен аймақтағы бейбітшілік пен ынтымақтастыққа қауіп төндіретін экспансионистік саясатты жалғастыруын» айыптауға дайын.
Араб лигасының бас хатшысы Ахмед Абул Гейт Катарда сөйлеген сөзінде «қылмыс алдында үндемеу… көбірек қылмысқа жол ашады» деп ескертті. Катар әмірі дүйсенбі күні саммитті ашып, Израильді кепілге алынғандарды босатуға шақырды және оны «Газаны тұруға жарамсыз ету» әрекетін жасады деп айыптады.
Осы уақытқа дейін Израильдің ХАМАС-пен келіссөздерінде делдал болған Катар басшылығы: «Егер Израиль ХАМАС басшыларын өлтіргісі келсе, онда келіссөздер не үшін керек?» деп сұрады.
Бұл бақылаушылар осы уақытқа дейін атысты тоқтату келіссөздерінде негізгі делдал болған 45 жастағы Катардың билеушісі үшін «ерекше қатал» деп атаған үндеу болды.
«Мұндай қорқақ, жалған партиямен күресу мүмкін емес. Олар кепілге алынғандарды босатуға тырысамыз деп мәлімдеген, бұл өтірік», — деді ол.
Маусым айында АҚШ-тың ядролық нысандарын бомбалауына жауап ретінде Катардағы Әл-Удейд әуе базасына (АҚШ-тың негізгі әскери базасы) соққы берген Иран, соған қарамастан дүйсенбі күнгі саммитке қатысты.
Президент Масуд Пезешкян Иранның Катарға жасаған шабуылына тоқталмады, бірақ маусым айында Израильдің Иранмен соғысы туралы айтты. Сондай-ақ ол аймақтағы кез келген мемлекет келесі болып қалуы мүмкін екенін ескертті. Пезешкян басқа елдерді «агрессорды оқшаулауға» шақырды.
Қорытынды мәлімдемеде басқа мемлекеттерді «Израильдің Палестина халқына қарсы әрекеттерін жалғастыруына жол бермеу үшін барлық заңды және тиімді шараларды қабылдауға» шақырды.
