Тәжікстан президенті Қырғыз парламентінің төрағасымен ынтымақтастық мәселелерін талқылады

Тәжікстан президенті Эмомали Рахмон Ұлт сарайында Қырғызстан парламентінің спикері Нұрланбек Шакиевпен ынтымақтастық мәселелерін талқылады. Тәжікстан басшысының баспасөз қызметінің хабарлауынша, екі тарап өзара мүдделі салалардағы ынтымақтастықты, соның ішінде парламентаралық байланыстарды талқылады.

Кездесу барысында Рахмон «Тәжікстан өзінің жақын көршісі Қырғызстанмен көпқырлы ынтымақтастықты дамытуға ерекше мән береді» деп атап өтті. Тәжікстан басшысы бұл үдерісті ілгерілетуде парламенттік дипломатияның маңызды рөл атқара алатынын атап өтті. Бұл ретте кездесуде парламентаралық достық тобының қызметі, өзара тәжірибе алмасу, парламенттік ынтымақтастық арқылы халықаралық аренада өзара қолдау көрсету жайы сөз болды.

Кездесу барысында Тәжікстан басшысы мен Қырғызстан парламентінің төрағасы екі ел арасындағы сауда-экономика, көлік-транзит, ауыл шаруашылығы, су-энергетика, мәдени-гуманитарлық салалардағы ынтымақтастықты дамытуды да талқылады.

Тәжікстан президенті мен Қырғызстан парламентінің спикері екі елдің көпжақты құрылымдары, атап айтқанда БҰҰ, ТМД, ШЫҰ және ҰҚШҰ аясындағы ынтымақтастықты нығайту мәселелерін де талқылады.

Душанбеде спикер Исмаил Сомони ескерткішіне гүл шоғын қойып, тәжік халқының тарихи тұлғасының рухына тағзым етті. Нұрланбек Шакиев одан кейін Тәжікстан Жоғарғы Мәжілісі Ұлттық кеңесінің төрағасы Рустам Эмомалимен кездесті.

Келіссөздер бастапқыда шектеулі форматта өтіп, кейін кеңейтілген құрамда жалғасты. Кездесу барысында тараптар екі ел арасындағы саяси-экономикалық, мәдени-гуманитарлық байланыстарды дамыту мәселелерін талқылады.

Парламент спикері Қырғызстанның Тәжікстанмен тату көршілік және достық қарым-қатынасты нығайтуға мүдделі екенін атап өтті.

«Екі мемлекет басшыларының саяси ерік-жігерінің арқасында мемлекеттік шекара мәселесі шешілді, бұл қырғыз-тәжік қарым-қатынасының жаңа тарауының ашылғанын білдіреді. «Қол жеткізілген келісім халықтарымыздың бірлігін нығайтып қана қоймай, бүкіл Орталық Азия аймағындағы тұрақтылықты қамтамасыз етеді», — деді ол.

Сонымен қатар, Нұрланбек Шакиев ынтымақтастықты кеңейтудегі парламенттердің маңызды рөлін атап өтті. «Біз халық өкілдері ретінде қол жеткізілген уағдаластықтарды жүзеге асыруды заңнамалық қамтамасыз етуіміз және қырғыз-тәжік қарым-қатынасының жаңа деңгейге көтерілуіне ықпал етуіміз керек. Жогорку Кенеш тәжік парламентімен екіжақты байланыстарды нығайтуға және халықаралық платформаларда бірлесіп жұмыс істеуге мүдделі. Осы мақсатқа жету үшін Парламентаралық комиссия құрып, парламенттік достық топтардың жұмысын жандандыру керек»,- деді.

Сонымен бірге, қырғыз тарапы комиссияның ережесін әзірлеуге және 2026 жылы Қырғызстанда бірінші отырысын өткізуге дайын екенін білдірді.

Сондай-ақ, мемлекеттік шекараның нақтылануы және Президент Садыр Жапаровтың Тәжікстанға мемлекеттік сапары екіжақты байланыстар мен сауда-экономикалық ынтымақтастықты дамытуға қосымша серпін бергені айтылды.

«Біз өзара сауданы ұлғайту және экономикалық әріптестікті дамыту бойынша күш-жігерімізді жалғастыруымыз керек. Атап айтқанда, Қырғызстан Тәжікстанға ет және сүт өнімдерін, киім-кешек, көмір, шыны, қант экспорттауға мүдделі. Бұған қол жеткізу үшін бірлескен өндірістік кооперацияны құру және инфрақұрылымдық мәселелерді шешу маңызды», — деп қосты спикер.

Кездесуде сондай-ақ Бішкек пен Душанбе арасындағы ынтымақтастықты кеңейту мәселелері талқыланды. Осы тұрғыда Нұрланбек Шакиев 2028 жылы тойланатын көрнекті қырғыз жазушысы Шыңғыс Айтматовтың 100 жылдығына орай Тәжікстан астанасының орталық көшелерінің біріне оның есімін беруді ұсынды.

Сонымен қатар, тараптар Тәжікстанда тұратын қырғыз халқы мен Қырғызстанда тұратын тәжіктердің тілін дамыту және мәдени және рухани құндылықтары туралы пікір алмасты.

Өз кезегінде Жоғарғы Мәжіліс Ұлттық кеңесінің төрағасы Рустам Эмомали қырғыз-тәжік қарым-қатынасын дамыту – уақыт талабы екенін баса айтты. Ол спикер Нұрланбек Шакиевтің ресми сапары парламентаралық ынтымақтастықты жаңа деңгейге көтеретініне сенім білдірді.

Ол екі елдің парламенттері халықаралық платформаларда бір-бірін қолдайтынын қосты. «Алайда бізге ынтымақтастықтың жаңа бағыттарын дамыту керек және, атап айтқанда, сауда байланыстарын кеңейтуді белсенді түрде жалғастыру қажет», — деді ол.

Рустам Эмомали Шыңғыс Айтматовтың шығармалары тәжік халқы үшін үлкен қызығушылық тудыратынын айтып, Душанбедегі орталық көшелердің біріне жазушының есімін беру туралы ұсынысты қолдайтынын жеткізді. Айта кетейік, Рустам Эмомали сонымен қатар Тәжікстан астанасы Душанбе қаласының мэрі.

Спикер Нұрланбек Шакиев бастаған парламенттік делегация құрамында депутаттар Сүйінбек Өмірзақов, Мұрадил Сыдықов, Пархат Төлендібаев, Арсланбек Малиев, Бекмурза Ергешов, Шыңғыс Әжібаев және Бақтияр Қалпаев бар екені атап өтілді.