Сербияда наразылық білдірушілер билік партиясының ғимаратын өртеп жіберді
Сербияның Вальево қаласында шерушілер қала әкімшілігі ғимараты мен Сербия прогрессивті партиясының (СПП) жергілікті бөлімшесіне қарсы пиротехникалық заттарды қолданып, өртке себеп болды. Бұл туралы 16 тамызда PTS порталы хабарлады.
«Бір топ наразылық білдіруші Вальеводағы Серб прогрессивті партиясының ғимаратының терезелерін сындырып, өртеп жіберді», — делінген мақалада. Наразылықты жергілікті орта мектеп оқушылары ұйымдастырғаны нақтыланады. Вальево прокуратурасының кіреберісі де қиратылды.
Вальевода наразылар полициямен қақтығысып, президент Вучичтің партиясының кеңсесін өртеп жіберді. Белградта да қақтығыстар болды. Тәртіп сақшылары үкіметке қарсы ұрандар айтып, бөтелкелер, тастар мен алаулар лақтырған демонстранттарға көзден жас ағызатын газ қолданып, шабуыл жасады. Осыған ұқсас қақтығыстар Белградта да орын алып, полиция қоқыс контейнерлерін өртеген шерушілерге қарсы көзден жас ағызатын газ қолданған. Вальевода кем дегенде бір полиция қызметкері жараланып, 18 адам ұсталды, деп хабарлады ішкі істер министрі Ивица Дачич. Белградта қаза тапқандар мен қамауға алынғандар туралы ақпарат жоқ.
Вучичтің қарсыластары мен оның жақтастары арасында қиян-кескі қақтығыстар да бір күн бұрын болды. 30 қалада кем дегенде 42 полиция қызметкері жараланды, оның 26-сы Белградта, 37 наразылық білдіруші ұсталды, деп хабарлады ішкі істер министрі.
Сербияның солтүстігіндегі Нови-Сад қаласында да ереуілшілер Серб прогрессивті партиясының кеңсесіне басып кірді. Белградта үкімет қарсыластарына отшашулар атылып, көшелерде бейберекеттік орын алды. Дачич полицияны, оның пікірінше, Нови-Садтағы шерушілерге қарсы жеткілікті қатаң шаралар қолданбағаны үшін сынға алды. Бұл енді «бейбіт студенттік шерулер» емес, «мемлекетке шабуыл жасауды көздеген» наразылық білдірушілер», — деді Ішкі істер министрі.
Президенттің өзі тұтқындаулар санын көбейтеміз деп уәде берді. Вучич сонымен қатар полиция, сот және прокуратураның реформалары туралы хабарлады. «Мемлекет өз жұмысын істеуі керек», — деп келтіреді оның сөзін Танджуг агенттігі. 13 тамызда Сербия президенті «азаматтық соғыстың» алдын алу және Белград пен Нови-Сад көшелерін «бұзақылар мен қанішерлерден» «тазалау» қажеттігін атап көрсетті. Бұл мәлімдемелер күшті қақтығыстардың жаңа толқынына әкелді.
Жаппай наразылықтардың себебі
2024 жылдың 1 қарашасында Нови-Сад қаласындағы жуырда ғана жөнделген теміржол вокзалында бетон шатыр опырылып құлады. Салдарынан 6 мен 74 жас аралығындағы 16 адам қайтыс болды. Қайғылы оқиғадан кейін құрылыс министрі Горан Весич отставкаға кетті, кейін ол және станцияны қалпына келтіруге қатысқан тағы 12 адам ұсталды.
Министрдің отставкаға кетуіне және қамауға алынғандарға қарамастан, елде 1996 жылдан бергі ең ірі деп аталған наразылық толқыны пайда болды. Шерушілер Нови-Садтағы қайғылы оқиғаның себебі ретінде сыбайлас жемқорлықты, салғырттықты, құрылыс кезінде қауіпсіздік ережелерін сақтамауды және Сербия үкіметінің жоғарғы жағындағы непотизмді атады.
Қаңтарда наразылықтар аясында Сербия премьер-министрі және Нови-Сад қаласының бұрынғы мэрі Милош Вучевич отставкаға кететінін мәлімдеді. Наурызда ел парламенті бұл шешімді бекітті. Жаңа үкімет басшысы медицина профессоры Джуро Макут болды, оның кандидатурасын Вучич ұсынған.
