Шанхай ынтымақтастық ұйымының саммиті өтті
Қытай төрағасы Си Цзиньпин жексенбі күні Тяньцзинь портындағы саммиттің ашылу салтанатында халықаралық қонақтар мен әлем көшбасшыларының алдында сөйлеген сөзінде Шанхай ынтымақтастық ұйымының (ШЫҰ) 2025 жылғы саммиті консенсус құру, ынтымақтастық серпінін ояту және дамудың жол картасын белгілеу екенін айтты.
«Шанхай ынтымақтастық ұйымы құрылғаннан бері Шанхай рухына адал, ынтымақтастық пен өзара сенімді нығайтады, практикалық ынтымақтастықты тереңдетеді және халықаралық және аймақтық істерге белсенді қатысады. Шанхай ынтымақтастық ұйымының халықаралық қатынастардың жаңа түрін ілгерілету және адамзат үшін ортақ болашақ құруда айтарлықтай күшке айналды», — деді Си.
Си Цзиньпин әлемдік дұшпандық, қақтығыстар мен тұрақсыздықтың шешуші сәтінде өтіп, осы іс-шарада көшбасшылар күйзелістерді жеңу және даму туралы шешімдерді алға жылжыту үшін маңызды миссияға тап болғанын айтты.
Шанхай ынтымақтастық ұйымы — мүшелері дамып келе жатқан нарық және дамып келе жатқан елдері бар ірі елдер болып табылатын ұйым және әлемдік экономиканың төрттен бір бөлігін қамтиды.
Шанхай ынтымақтастық ұйымы Біріккен Ұлттар Ұйымын реформалауды ұсынды және Ұлы Жеңіс тарихының бұрмалануын айыптады. Бұл туралы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанның 80 жылдығына байланысты Шанхай ынтымақтастық ұйымының Мемлекет басшылары Кеңесінің мәлімдемесінде айтылған. Құжат ШЫҰ елдерінің Екінші дүниежүзілік соғыстың тарихи естеліктерін, сондай-ақ әлемдегі қазіргі жағдайды сақтауға деген көзқарасын көрсетеді.
Жеңіске барлық бейбіт елдердің арқасында қол жеткізілгені құжатта келтірілген. Шанхай ынтымақтастық ұйымында баса назар аударылған ортақ жеңісті бейнелейтін әскери жерлер мен мемориалдық кешендер, ескерткіштер мен обелисктерге қамқорлық жасау керек. Шанхай ынтымақтастық ұйымы бейбітшілікті сақтау үшін жауап береді, -деді Си Цзиньпин.
Екінші дүниежүзілік соғыс туралы тарихи шындықтың сақталуы мен объективті көрінісі — мұндай қайғылы жағдайлардың қайталануының алдын алу, бейбітшілік, қауіпсіздік және ынтымақтастықты нығайтудың алғышарттары, деп атап өтті ұйым басшылары.
Осыған байланысты, соғыстың тарихи жадын сақтауға бағытталған ғылыми-зерттеу және білім беру бағдарламаларын жалғастыру маңызды, делінген құжатта.
Шанхай ынтымақтастық ұйымына мүше мемлекеттердің басшылары Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясы жыл сайын қабылдайтын «Нацизмді, неонацизмді және нәсілшілдік, нәсілдік кемсітушілік, ксенофобия және соған байланысты төзбеушіліктің қазіргі заманғы түрлерінің өршуіне ықпал ететін басқа да тәжірибелермен күресу» қарарын құптады.
Олар сондай-ақ халықаралық қауымдастықты Шанхай ынтымақтастық ұйымының «Әділетті бейбітшілік, келісім және даму үшін әлемдік бірлік туралы» бастамасына қосылуға шақырды.
Екінші дүниежүзілік соғыстың маңызды нәтижелерінің бірі, делінген құжатта, қазіргі халықаралық қатынастар жүйесінің негізі ретінде 1945 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымының құрылуы болды.
«Соңғы 80 жылда Біріккен Ұлттар Ұйымы өзін бірегей мемлекетаралық бірлестік ретінде танытты, оның аясында бейбітшілік пен қауіпсіздікті сақтау, прогрессивті әлеуметтік-экономикалық дамуды қамтамасыз ету және адам құқықтарын ілгерілету үшін ынтымақтастықтың ізденетін формалары құрылған», — деп атап өтті ШЫҰ.
Ұйым елдері басшыларының айтуынша, мықты жаһандық әлем тек халықаралық құқықтың барлық мемлекеттерінің, Біріккен Ұлттар Ұйымы Жарғысының мақсаттары мен принциптерінің сөзсіз сақталуымен ғана мүмкін.
Шанхай ынтымақтастық ұйымының басшылары халықаралық құқық, мәдени және өркениетті әртүрліліктің, мәдени және өркениетті әртүрліліктің, Біріккен Ұлттар Ұйымының орталық үйлестіруші рөлі бар мемлекеттердің жалпыға бірдей тиімді және тең ынтымақтастығына негізделген өкілдер, демократиялық, әділ және көпқырлы әлемдік тәртіпті қалыптастыруға нық дейді.
«Біз Біріккен Ұлттар Ұйымының билігі мен тиімділігін күшейту мақсатында Біріккен Ұлттар Ұйымының жан-жақты реформасы арқылы дамушы елдердің өкілдігін қамтамасыз ету маңызды екеніне сенімдіміз», — деп атап өтті құжат.
Ортақ қауіпке қарсы күресте біріккен барлық елдер мен халықтардың күш-жігері Екінші дүниежүзілік соғыстағы Жеңіске әкелді, деп қосты ШЫҰ басшылары.
«Бүгінгі күні және болашақ алдындағы ортақ жауапкершілігіміз – болашақ ұрпақты соғыс індетінен құтқару және жан түршігерлік қайғылы оқиғалардың қайталанбауы үшін барлығын жасау», — делінген хабарламада.
Құжат қол қойғаннан кейін қолданысқа енеді.
