«Еріктілер коалициясының» отырысы өтті
Ресей агрессиясына қарсы күресте «Еріктілер коалициясы» деп аталатын Украинамен одақтас болған елдер тобы Украинаның «арсеналын одан әрі нығайту үшін» алыс қашықтықтағы зымырандармен қамтамасыз ету туралы шешім қабылдады.
Бұл туралы британ премьер-министрі Кейр Стармердің кеңсесі Украинаның қауіпсіздік кепілдігін қамтамасыз етудің ұзақ мерзімді жоспарын әзірлеуге арналған коалицияның Париждегі саммитінің қорытындысы бойынша хабарлады. Саммитке Украина президенті Владимир Зеленский мен АҚШ президенті Дональд Трамптың арнайы өкілі Стив Уиткофф қатысты.
Оның алдында Зеленский Стив Уиткоффпен жабық кездесу өткізді, деп хабарлады оның баспасөз хатшысы Сергей Никифоров.
Франция президенті Эммануэль Макрон мен Ұлыбритания премьер-министрі Кейр Стармер «қалаулылар коалициясын» басқарып, Украина территориясына орналастырылған кез келген еуропалық «тежеу күшіне» АҚШ-тың қолдауы болуы керек деп сендірді.
Стармер кеңсесі кездесуден кейін Британ премьер-министрі «президент Трамптың қолдауына сүйене отырып, топтың Украинаға көмектесу жөніндегі мызғымас міндеттемесін атап өтті және қазір (Ресей президенті Владимир) Путинге соғысты тоқтату үшін қысымды арттыру үшін әрі қарай жалғастыру қажет екенін айтты».
Кездесу алдында сөз сөйлеген Макрон Украинаның қауіпсіздік кепілдігінің негізі қазірдің өзінде аяқталғанын және енді оны саяси деңгейде бекіту қажет екенін айтты. Ол толық мәлімет бермеді. «Біз, еуропалықтар, бейбітшілікке қол қойылған күні Украина мен украиндарға қауіпсіздік кепілдігін беруге дайынбыз», — деді Макрон.
Украина президенті кеңсесінің басшысы Андрей Ермак бейсенбі күні Уиткоффпен және ұлттық қауіпсіздік жөніндегі басқа да кеңесшілермен кездесуден кейін қауіпсіздік кепілдіктері «әуеде, теңізде, құрлықта және киберкеңістікте күшті және тиімді болуы керек» деді.
Жиынға онлайн түрде қатысқан НАТО бас хатшысы Марк Рютте Ресей агрессиясынан Украинаның қорғанысын қолдау үшін кең коалиция қажет деп мәлімдеді. Еуропалық әскери және барлау шенеуніктеріне Ресейдің он жыл ішінде көпшілігі НАТО мүшелері болып табылатын басқа еуропалық елдерге шабуыл жасау жоспарлары туралы ескерткеніне сілтеме жасай отырып, Рютте: «Біз өз тосқауылымызды соншалықты күшті етуіміз керек, Ресей біздің реакциямыздың жойқын болатынын біле тұра мұндай әрекетке ешқашан батылы бармайды», — деді. Рютте сондай-ақ әлемді «Ресей туралы аңғал болмауға» шақырды. «Біз Путиннің нені аңсағанын білеміз, дәлелдер қазір Украинада», — деді ол.
Мемлекет және үкімет басшыларымен тұрақты кездесулерден басқа, коалиция Украинаға ықтимал әскер енгізудің егжей-тегжейлерін талқылау үшін жоғары лауазымды әскери шенеуніктермен бірқатар жоспарлау сессияларын өткізді. Әу бастан-ақ жұмыстың негізгі бөлігін еуропалықтар атқарады деп болжанған. Ұлыбритания мен Франция, сосын басқалары Украинаға белгісіз мөлшерде әскер жіберуге уәде берді. Бірақ жоспарлар әрқашан Украинадағы ұсынылған контингентті енгізу үшін АҚШ-тың логистика, әуе күші және барлау жұмыстарына тәуелді болды. Соңғы уақытқа дейін Вашингтон көмектесуге дайын екенін білдірген жоқ.
Бүгін, 4 қыркүйекте Париждегі «Еріктілер коалициясының» отырысына келген АҚШ президентінің арнайы өкілі Стив Уиткофф 20 минуттан кейін кетіп қалғаны хабарланған болатын.
Тіпті мазмұны келісілген болса да, Украинаның қауіпсіздігін қамтамасыз ету жоспары әлі де көптеген кедергілерге тап болуда. Париж саммиті қарсаңында Ресей Украинаға еуропалық әскерлерді бітімгершілік күштер ретінде орналастыру туралы кез келген ұсыныстардан тағы да бас тартты. «Киевтік көшбасшының еуропалық демеушілердің бастамаларының дәл көшірмесі болып табылатын идеялары мүлдем қабылданбайды», — деді Ресей Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Мария Захарова. «Ресей Украинаға кез келген нысанда және кез келген форматта шетелдік араласуды талқыламайды», — деп қосты ол Ресейдің Қиыр Шығысындағы экономикалық форумда сөйлеген сөзінде.
Украина бойынша өткен кездесуден кейін «Еріктілер коалициясының» қатысушылары АҚШ президенті Дональд Трампты телефон арқылы жұмыс нәтижелері туралы хабардар етті және АҚШ Украинаның қауіпсіздік кепілдігін әзірлеуге белсенді түрде қатысатынына үміт білдірді, деп хабарлады Германия министрлер кабинетінің өкілі Штефан Корнелиус.
«Соңында АҚШ президенті Дональд Трамппен телефон арқылы сөйлесті. Еуропалық серіктестер оны өз жұмыстарының барысы туралы хабардар етті. Олар АҚШ-тың Украинаны қолдау, қауіпсіздік кепілдіктерін әзірлеу және мақсатты дипломатиялық үдерісті орнату бойынша бірлескен күш-жігерге белсенді қатысуының жалғасуына үміт білдірді», — делінген баспасөз қызметінің хабарламасында.
